Prowadzisz firmę w Hiszpanii i masz kontrahenta w Polsce, który nie płaci faktury, nie dostarcza towaru albo wykonuje umowę inaczej, niż przewiduje kontrakt? Taki spór można prowadzić zdalnie, ale zanim wyślesz pierwsze wezwanie, warto sprawdzić kilka rzeczy: co mówi umowa o sądzie i prawie właściwym, jakie dowody będą potrzebne i czy sprawa rzeczywiście należy do Polski. Poniżej najważniejsze kroki dla przedsiębiorcy, który swoją sprawę prowadzi z Hiszpanii.
Co mówi umowa o sądzie i prawie
Pierwszym krokiem jest sprawdzenie, czy umowa z kontrahentem zawiera zapis o sądzie właściwym albo o prawie, które ma stosować się do umowy. Jeśli strony ustaliły w umowie, że spory rozstrzyga sąd w Polsce i stosuje się prawo polskie — sprawa jest prostsza. Jeśli umowa odsyła do prawa hiszpańskiego albo przewiduje sąd w Hiszpanii, sprawa może nie należeć do spraw prowadzonych przez kancelarię zajmującą się prawem polskim — wtedy potrzebny jest miejscowy prawnik (abogado).
Gdy umowa milczy — który sąd jest właściwy
Gdy umowa nie reguluje tej kwestii, o właściwości sądu decydują przepisy — m.in. to, gdzie kontrahent ma siedzibę, gdzie miało miejsce wykonanie umowy, np. dostawa towaru, oraz zasady dotyczące spraw transgranicznych w Unii Europejskiej. W praktyce, gdy kontrahent ma siedzibę w Polsce, sprawę zwykle można prowadzić przed polskim sądem — ale to, czy tak jest w konkretnym przypadku, zależy od treści umowy i okoliczności sprawy. Tę kwestię warto ustalić z prawnikiem jeszcze przed złożeniem pozwu, bo błąd w wyborze sądu wydłuża sprawę.
Zanim pójdziesz do sądu
Sąd to nie jedyna droga, a często nie najszybsza. Zwykle warto zacząć od:
- wezwania do zapłaty albo wykonania umowy — pisemnego, z terminem i wskazaniem konsekwencji braku reakcji;
- negocjacji, czasem z udziałem prawnika, który formułuje żądania i odpowiada na zarzuty kontrahenta;
- rozważenia, czy sprawa nie nadaje się do elektronicznego postępowania upominawczego — uproszczonej procedury sądowej dla roszczeń pieniężnych, w której nie trzeba stawiać się osobiście.
Dopiero gdy te kroki nie przynoszą efektu, sprawa trafia do sądu w zwykłym postępowaniu.
Jakie dowody zbierać
Spór gospodarczy wygrywa się dokumentami, nie opowieścią o tym, co się wydarzyło. Do analizy sprawy przydatne są:
- umowa w ostatniej wersji, wraz z aneksami i zamówieniami,
- faktury i potwierdzenia płatności,
- korespondencja z kontrahentem — e-maile, wiadomości, pisma,
- dokumenty potwierdzające dostawę lub odbiór towaru albo wykonanie usługi,
- wcześniejsze wezwania i odpowiedzi na nie, jeśli już je wysłano.
Im wcześniej te dokumenty trafią do prawnika, tym łatwiej ocenić, jakie są szanse sprawy i którą drogę wybrać.
Jak wygląda sprawa, gdy mieszkasz w Hiszpanii
Prowadzenie sprawy gospodarczej w Polsce nie wymaga stałej obecności w kraju. Po udzieleniu pełnomocnictwa pismami i dowodami zajmuje się prawnik, a Ty jesteś informowany o postępach. Warto sprawdzić, jak przygotować pełnomocnictwo do sprawy w Polsce — od tego, w jakiej formie je podpisać, zależy, czy sąd przyjmie dokument bez zwrotu do poprawy. Rozprawy, jeśli są potrzebne, coraz częściej odbywają się online, choć nie każda sprawa się do tego kwalifikuje.
Czego nie da się załatwić bez prawnika w Polsce
Część czynności i tak wymaga działania w Polsce — choć nie zawsze Twojej osobistej obecności. Jeśli sprawa zakończy się korzystnym rozstrzygnięciem, a kontrahent nie wykonuje go dobrowolnie, potrzebny jest wniosek o nadanie klauzuli wykonalności i ewentualnie postępowanie egzekucyjne prowadzone przez komornika w Polsce — podobnie jak w sytuacji opisanej w poradniku o tym, jak przygotować sprawę, gdy dłużnik jest w Polsce a wierzyciel w Hiszpanii. Te czynności wykonuje pełnomocnik na podstawie pełnomocnictwa — Twoja obecność w Polsce zwykle nie jest konieczna.
Co przygotować do analizy sprawy
- umowę z kontrahentem wraz z aneksami i zamówieniami,
- faktury i potwierdzenia płatności,
- korespondencję dotyczącą spornej sprawy,
- dokumenty potwierdzające dostawę, odbiór lub wykonanie usługi,
- dane kontrahenta: nazwę firmy, NIP lub KRS, adres siedziby,
- wcześniejsze wezwania do zapłaty, jeśli już je wysłano.
Od czego zacząć
Zacznij od przesłania umowy i dokumentów, które masz pod ręką — nawet jeśli to tylko skany albo zdjęcia telefonem. Prawnik oceni, czy sprawa należy do Polski, które przepisy mają zastosowanie i jaka droga — negocjacje, wezwanie czy sąd — ma największe szanse w danym przypadku. Pełny zakres pomocy dla przedsiębiorców z Hiszpanii znajdziesz na stronie obsługi firm w Polsce.



